pelala.net

Zaloguj się

Polski

ČeštinaDanskDeutschEesti keelEnglishEspañolFrançaisItalianoLatviešuLietuviųMagyarNederlandsNorskPolskiPortuguêsSuomiSvenskaTürkçeРусскийУкраїнськаالعربية日本語한국어

Cechy podzielności

Zanim zaczniesz dzielić, warto wiedzieć, czy w ogóle wyjdzie bez reszty. Są na to reguły i przy większości z nich wystarczy jedno spojrzenie.

2 — ostatnia cyfra jest parzysta.
5 — liczba kończy się zerem albo piątką.
10 — kończy się zerem.

Te trzy rozpoznaje się od razu i nie wymagają ćwiczenia.

3 — suma cyfr dzieli się przez trzy. Dla 531 jest to 5 + 3 + 1 = 9, a dziewięć dzieli się przez trzy, więc 531 też.
9 — suma cyfr dzieli się przez dziewięć. W tym samym przykładzie: 9 dzieli się przez dziewięć, więc 531 dzieli się przez dziewięć również.
6 — dzieli się przez dwa i przez trzy naraz.
4 — dwie ostatnie cyfry tworzą liczbę podzielną przez cztery. Dla 1316 patrzysz tylko na 16, które dzieli się przez cztery, więc 1316 też.

Jeśli suma cyfr sama jest duża, zsumuj jeszcze raz jej cyfry: dla 4527 jest to 4 + 5 + 2 + 7 = 18, a potem 1 + 8 = 9, więc 4527 dzieli się przez dziewięć.

Suma cyfr wraca też na stronie o mnożeniu przez dziewięć, gdzie służy do sprawdzenia odpowiedzi.

Ćwicz

Ćwiczenie obejmuje cechy podzielności przez trzy i dziewięć, bo przy nich trzeba zsumować cyfry. Każde zadanie pyta najpierw o sumę cyfr, a potem o iloraz, więc najpierw sprawdzasz, a dopiero potem dzielisz.

Sposoby liczenia w pamięci

Dodawanie i odejmowanie

• Uzupełnienia do dziesięciuPodstawa liczenia w pamięci. Naucz się pięciu par i przećwicz je tutaj.
• Przekraczanie dziesiątkiGdy suma przekracza dziesięć, zawsze zatrzymaj się po drodze na dziesiątce. Uzupełnij pierwszą liczbę do dziesięciu i dodaj resztę.
• Dodawanie od lewejW pamięci dodaje się od wyższych rzędów, a nie od niższych jak na kartce. Zacznij od dziesiątek drugiej liczby.
• Odejmowanie częściamiOdejmij najpierw dziesiątki odjemnika, potem jego jedności. Tak samo jak przy dodawaniu, tylko w drugą stronę.
• Odejmowanie przez doliczanieZamiast pożyczać, doliczaj od mniejszej liczby. W pierwszym kroku zawsze korzystasz z uzupełnienia do dziesięciu.
• Zaokrąglenie i poprawkaGdy dodawana liczba albo odjemnik leży tuż poniżej okrągłej, licz na okrągłej i popraw na końcu. Przy dodawaniu odejmij, przy odejmowaniu dodaj.
• Stała różnicaPrzesuń obie liczby o tyle samo, aż odejmowana stanie się okrągła. Różnica się nie zmienia i poprawka nie jest potrzebna.

Mnożenie

• Mnożenie przez osiemTrzy podwojenia z rzędu, a po drodze dostajesz za darmo mnożenie przez dwa i przez cztery.
• Kwadraty jako punkty zaczepieniaNaucz się dziewięciu kwadratów na pamięć i wyprowadzaj z nich sąsiednie iloczyny. Najtrudniejszy róg tabliczki mnożenia leży tuż obok kwadratów.
• Mnożenie przez dziewięćTak naprawdę to mnożenie przez dziesięć i jedno odejmowanie.
• Mnożenie częściamiRozłóż większy czynnik na dziesiątki i jedności, pomnóż każdą część osobno, a potem dodaj.
• Mnożenie liczb dwucyfrowychRozłóż jeden czynnik i pomnóż drugi w całości przez każdą część. Nic nowego, tylko jedna warstwa więcej.
• Zaokrąglanie w mnożeniuPomnóż przez pobliską okrągłą liczbę i popraw na końcu. Poprawka to różnica razy drugi czynnik.
• Połowienie i podwajanieMnożenie przez pięć to mnożenie przez dziesięć i połowienie. Połowienie jednego czynnika przy podwojeniu drugiego nie zmienia iloczynu.
• Mnożenie przez jedenaścieRozsuń cyfry liczby dwucyfrowej i wstaw ich sumę w środek. Gdy suma przekroczy dziewięć, w środek idzie tylko jej cyfra jedności, a jedynkę dodaj do cyfry po lewej.
• Kwadrat dowolnej liczby dwucyfrowejWybierz najbliższą wielokrotność dziesięciu. Przesuń do niej jeden czynnik, a drugi o tyle samo w przeciwną stronę, pomnóż nowe czynniki i dodaj kwadrat przesunięcia.
• Różnica kwadratówGdy dwa czynniki leżą w tej samej odległości od okrągłej liczby, podnieś do kwadratu liczbę leżącą dokładnie pośrodku między nimi i odejmij kwadrat odległości.
• Kwadraty liczb kończących się piątkąOdrzuć końcową piątkę, pomnóż to, co zostanie, przez następną liczbę i dopisz 25. Na przykład kwadrat 35: 3 × 4 = 12 i na końcu 25, wychodzi 1225.

Dzielenie

• Dzielenie częściamiDzielenie to pytanie o mnożenie zadane od tyłu. Większą dzielną rozłóż na części, które dzielą się łatwo.
• Dzielenie z resztąKiedy dzielenie nie wychodzi równo, odpowiedzią jest iloraz i reszta. Sama okrągła wielokrotność dzielnika mówi już mniej więcej, jak duży jest wynik.
• Połowienie w dzieleniuDzielenie przez cztery to dwa połowienia, przez osiem trzy. Dzielenie przez pięć to podwojenie, a potem dzielenie przez dziesięć.
• Rozkładanie dzielnikaGdy dzielnik rozkłada się na czynniki, podziel dwa razy z rzędu, za każdym razem przez liczbę mniejszą od dzielnika. Dzielenie przez sześć to dzielenie przez dwa, a potem przez trzy.
• Upraszczanie dzieleniaPodziel obie liczby przez ten sam czynnik. Iloraz zostaje ten sam, a dalej liczysz na mniejszych liczbach.
• Cechy podzielnościZanim podzielisz, prawie na pierwszy rzut oka widać, czy dzielenie wyjdzie bez reszty.

Sprawdzanie

• Szacowanie wynikuZaokrąglij, oszacuj odpowiedź i dopiero potem licz dokładnie. Wtedy duży błąd nie przejdzie niezauważony.
• Próba dziewiątkowaZredukuj każdą liczbę do jednej cyfry, wielokrotnie dodając jej cyfry. Jeśli dodawanie lub mnożenie jest poprawne, musi się zgadzać także dla postaci zredukowanych.

Liczenie w pamięci