Διαίρεση με υπόλοιπο

Πολλές διαιρέσεις της πραγματικής ζωής δεν βγαίνουν ακριβώς. Αν 130 άνθρωποι πρέπει να χωρέσουν σε λεωφορεία των 45 θέσεων, το 130 : 45 δεν σημαίνει 2,89 λεωφορεία. Δύο λεωφορεία γεμίζουν και περισσεύουν 40 άνθρωποι, άρα χρειάζεται και τρίτο. Το αποτέλεσμα είναι ένα πηλίκο και ένα υπόλοιπο, και εδώ το υπόλοιπο είναι αυτό που κρίνει το θέμα.

Ο τρόπος είναι ίδιος με τη διαίρεση κατά μέρη: πάρε ένα στρογγυλό πολλαπλάσιο του διαιρέτη που χωράει στον διαιρετέο και δες τι περισσεύει.

349 : 8 → 8 × 40 = 320, περισσεύουν 29 → 8 × 3 = 24, περισσεύουν 5

Το πηλίκο είναι 40 + 3, δηλαδή 43, και το υπόλοιπο είναι 5. Γραμμένο ολόκληρο, 349 = 8 × 43 + 5.

Το αποτέλεσμα κατά προσέγγιση έρχεται ήδη με το πρώτο βήμα. Μόλις ξέρεις ότι το 8 × 40 χωράει και το 8 × 50 δεν χωράει πια, ξέρεις επίσης ότι το αποτέλεσμα είναι σαράντα και κάτι. Αν δεν χρειάζεται περισσότερη ακρίβεια, δεν χρειάζονται ούτε άλλες πράξεις. Γι' αυτό ο ίδιος τρόπος είναι και η εκτίμηση του αποτελέσματος στη διαίρεση, όπως είναι η στρογγυλοποίηση στην πρόσθεση και στον πολλαπλασιασμό.

Το υπόλοιπο είναι πάντα μικρότερο από τον διαιρέτη, άρα είναι και ένας γρήγορος έλεγχος. Αν αυτό που περισσεύει είναι τουλάχιστον όσο ο διαιρέτης, ο διαιρέτης χωράει άλλη μία φορά και το πηλίκο βγήκε πολύ μικρό.

Εξασκήσου

Η άσκηση δίνει έναν πολλαπλασιασμό του διαιρέτη με έναν στρογγυλό αριθμό, για παράδειγμα 8 × 40. Εσύ υπολογίζεις το αποτέλεσμά του, μετά το μέρος του διαιρετέου που περισσεύει και στο τέλος το υπόλοιπο. Το πηλίκο είναι το άθροισμα των δύο μερικών πηλίκων: 40 + 3 = 43.

Τεχνικές νοερών υπολογισμών

Πρόσθεση και αφαίρεση

Πολλαπλασιασμός

Διαίρεση

Έλεγχος

Νοεροί υπολογισμοί